Κατακόμβες της Μήλου

Αφού νοικιάσετε ένα αυτοκίνητο ή μια γουρούνα ή ένα buggy από την Rac SA μπορείτε να πάτε να δείτε τις Κατακόμβες της Μήλου.

Οι Κατακόμβες είναι το μεγάλο κοινοτικό νεκροταφείο των πρώτων χριστιανικών χρόνων στη Μήλο. Η αρχική τους μορφή ήταν τρείς μεγάλες ανεξάρτητεςυπόγειες στοές (Α, Β, Γ) λαξευμένες στο πορώδες ηφαιστειογενές πέτρωμα, που κάθε μία συνδεόταν με άλλες μικρότερες. Σήμερα αποτελούν σύμπλεγμα καθώς οι τρείς κεντρικές στοές συγκουνωνούν μεταξύ τους με νεότερες διανοίξεις που κατασκευάστηκαν τον 20ό αιώνα.

Το σύμπλεγμα συμπληρώνει ένας ορθογώνιος νεκρικός θάλαμος στην μορφή των cubicula των Κατακομβών της Ρώμης. Η κάθε στοά έχει διαφορετικό πλάτος που ποικίλλει από ένα μέχρι 5 μέτρα, και διαφορετικό ύψος, από 1,60 μέχρι 2,50 μέτρα. Στα τοιχώματα των στοών είναι λαξευμένες καμάρες, τα “arcosolia” μέσα στις οποίες έχουν διαμορφωθεί τα μνήματα ενώ ένας μεγάλος αριθμός ταφών, υπάρχει και στο δάπεδο όλων των στοών. Μερικά από τα αρκοσόλια είχαν χρωματική διακόσμηση με τη στεφάνη των αρκοσολίων να φέρει ταινία συνήθως κόκκινου χρώματος και την επιφένεια του τυμπάνου να είναι χρωματισμένη σε βαθύ μπλέ χρώμα. Ελάχιστα ίχνη σώζονται σήμερα από το χρωματικό αυτό διάκοσμο, όπως και λίγα αποσπάσματα επιγραφών. Οι λίγες αυτές επιγραφές είναι σημαντικές για τις πληροφορίες που μας παρέχουν σχετικά με ονόματα χριστιανων, αξιώματα του αρχαίου κλήρου και την πίστη των πρώτων χριστιανών στους αγγέλους προστάτες των ταφών…

Η σημερινή κύρια είσοδος των Κατακομβών, ανοίχθηκε στις αρχές του αιώνα και έτσι ο επισκέπτης μπαίνει σήμερα στη στοά Β’ η οποία είναι και η μόνη, προσωρινά, επισκέψιμη. Στη δεξιά πλευρά της στοάς Β’ σώζεται ο μοναδικός διώροφος τάφος των Κατακομβών και σπαράγματα της πιό σημαντικής επιγραφής γραμμένης με κεφαλαία κόκκινα γράμματα μέσα σε ορθογώνιο πλαίσιο.

Οι κατακόμβες εκτός από κοιμητήριο ήταν και τόπος λατρείας όπως αποδεικνύεται από το κομμάτι του πετρώματος που έχει αφεθείστη θέση του στο μέσο περίπου της στοάς Β’ για να χρησιμεύσει ως Αγία Τράπεζα. Από τις βάσεις που βρέθηκαν στα τέσσερα άκρα κατά την έρευνα του 1928, υποθέτομε ότι πάνω από την τράπεζα, υπήρχε αρχικά “κιβώριο”. Το σχήμα, που θυμίζει σαρκοφάγο, οδήγησε και στην υπόθεση ότι επρόκειτο για τον τάφο κάποιου επίσημου ή ενός από τους πρώτους επισκόπους της χρηστιανικής Μήλου. Η στοά Α’ δυτικά της σημερινής κεντρικής στοάς διακρίνεται από τις άλλες για το πλάτος της, για την γενικώτερη ευρυχωρία της και για τους διπλούς οικογενειακούς τάφους που είναι λαξευμένοι στα τοιχώματά της. Η είσοδος της στη νότια πλευρά, είναι σήμερα φραγμένη.

Η στοά Γ’ στα ανατολικά της κεντρικής στοάς σώζεται μόνο τμηματικά καθώς το νότιο τμήμα της που περιελάμβανε και την αρχική της είσοδο έχει καταρρεύσει.